Rượu Mortlach, Whisky Dufftown 12 Wee Witchie, 16 Và 20 Năm

Mortlach có gì khác trong nhóm single malt Speyside?

Mortlach thuộc nhóm single malt. Nhà sử dụng lúa mạch nảy mầm, và phần rượu trong chai đều được chưng cất tại Mortlach. Nhà nằm ở Dufftown, thuộc vùng Speyside. Thành lập năm 1823, Mortlach là nhà cất có giấy phép đầu tiên trong thị trấn, trước khi Glenfiddich xuất hiện năm 1887. Hai mốc này là lịch sử nhà cất, khác với số tuổi ghi trên từng chai.

Mortlach có những hương quả khô, sô cô la cùng gia vị trong các bản phối khác nhau. Đặc điểm thường được nhắc đến là cảm giác đậm cùng nét mặn mà gợi thịt nướng. Biệt danh Beast of Dufftown, tức quái vật của Dufftown, gắn với phong cách ấy. Đây là mô tả hương vị, không có nghĩa rượu được thêm thịt hoặc muối.

So với những single malt Speyside thiên về táo, lê, Mortlach giúp tìm hiểu một hướng khác trong cùng vùng. Bản 12 có đường nâu và mứt anh đào, bản 16 có quả nấu chín, còn bản 20 thêm gỗ tuyết tùng và da thuộc. Các tên chai cụ thể sẽ hữu ích hơn việc xem Speyside là một kiểu vị duy nhất.

Hiểu cách chưng cất 2,81 lần của Mortlach

Cách chưng cất 2,81 lần được Alexander Cowie phát triển vào cuối thế kỷ 19. Rượu được chia thành các phần để đi qua những đường chưng cất khác nhau, thay vì cả mẻ đều trải qua đúng cùng số lượt. Nồi nhỏ Wee Witchie tham gia xử lý một phần rượu qua nhiều lượt cất. Tên nồi sau này được dùng cho bản 12 năm.

Con số 2,81 mô tả hệ thống chưng cất phức tạp ấy. Nó không có nghĩa mỗi giọt rượu được cất hai lần rồi trải qua 81% một lần cất nữa. Độ cồn và số năm ủ vẫn là thông tin riêng trên chai. Nhờ phân biệt ba khái niệm, bạn sẽ đọc nhãn Mortlach rõ hơn.

Sau chưng cất, hơi rượu đi qua bộ ngưng tụ worm tub, gồm ống đồng xoắn đặt trong bể nước. Hơi được làm lạnh để trở lại dạng lỏng. Mortlach giữ kiểu thiết bị truyền thống này, cùng cách vận hành nồi cất riêng. Hãng xem cả hai là nền tảng tạo phong cách rượu đậm, trước khi quá trình ủ gỗ bổ sung hương quả và gia vị.

So sánh Mortlach 12, 16 và 20 năm

Bộ 12, 16 và 20 năm ra mắt năm 2018, cùng đóng ở 43,4%. Số tuổi cho biết thành phần trẻ nhất đã nằm thùng bao lâu. Dù có chung độ cồn, các bản vẫn có cách chọn thùng và mô tả hương khác nhau. Bạn nên so cả hương vị lẫn ngân sách khi chọn trong bộ này.

Mortlach 12 Wee Witchie có đường nâu và mứt anh đào

Mortlach 12 Wee Witchie được ủ trong thùng sồi Mỹ và sồi châu Âu, đóng ở 43,4%. Hãng mô tả đường nâu, sô cô la đen, mứt anh đào và thuốc lá. Cuối ngụm có mận cùng vị đắng nhẹ, hơi khô. Những nét ấy giúp nhận ra bản 12 trước khi chuyển sang quả nấu chín ở bản 16.

Ở mức dưới 1,5 triệu, bản 12 là một cách làm quen Mortlach với số tuổi rõ trên nhãn. Rót nguyên một lượng nhỏ, sau đó thử thêm nước để so cảm giác. Nước làm thay đổi độ đậm và cách các hương hiện ra, nên thêm từng chút sẽ dễ tìm mức bạn thích hơn đong theo một số giọt cố định.

Mortlach 16 Distiller’s Dram chú trọng thùng sherry

Mortlach 16 Distiller's Dram ủ trong thùng từng đựng sherry, thứ vang thêm cồn nổi tiếng của vùng Jerez. Chai lấy cảm hứng từ bản 16 năm Flora & Fauna ra năm 1992, bản cũ mà người chơi Mortlach lâu năm còn nhắc. Hãng tả vị quả sẫm nấu chín, mơ, mật ong và gia vị, cảm giác đầy miệng.

Với giá khoảng 2,5 tới 3 triệu, bản 16 tăng ngân sách đáng kể so với bản 12. Lý do chọn nên gắn với sở thích quả khô, mật ong và ảnh hưởng sherry. Người đã quen phong cách ấy sẽ có cơ sở so sánh cụ thể hơn khi tìm hiểu cách Mortlach kết hợp chúng với nét đậm của nhà.

Mortlach 20 Cowie’s Blue Seal thêm hương gỗ và gia vị

Mortlach 20 Cowie’s Blue Seal nhắc đến Alexander Cowie và một chai Mortlach đóng năm 1909. Hãng mô tả quả khô, gỗ tuyết tùng, da thuộc và thuốc lá, đi cùng nét mặn mà cùng gia vị. Mốc giá quanh 5 triệu. Đây là hướng để người quan tâm các hương gỗ và da thuộc so với bản 16, thay vì chỉ xem chênh lệch bốn năm.

Mortlach Rare Old thuộc dải chai năm 2014

Rare Old thuộc bộ ra mắt năm 2014 cùng Special Strength, 18 và 25 năm, trước bộ 12, 16, 20 của năm 2018. Rare Old không in số tuổi. Cách ghi này không công bố tuổi cụ thể của thành phần trẻ nhất, nhưng quy định Scotch về thời gian ủ tối thiểu vẫn được áp dụng. Chữ Old trong tên không thay cho một số năm.

Rare Old có mốc giá quanh 1 triệu. Khi đặt cạnh bản 12, hai chai khác nhau trước hết ở bản phối và cách công bố tuổi. Người quan tâm lịch sử danh mục Mortlach sẽ thấy Rare Old là đại diện của đợt giới thiệu năm 2014. Khi xem chai đã lưu giữ nhiều năm, cần kiểm tra mức rượu và tình trạng nút bên cạnh tên bản.

Mortlach độc lập đóng chai và bản Six Kingdoms

Mortlach 15 Gordon & MacPhail do nhà đóng chai ở Elgin phát hành, khác với chai mang nhãn chính hãng Diageo. Công việc của bên đóng chai độc lập gồm lựa chọn thùng, quá trình lưu giữ và thời điểm đóng chai. Gordon & MacPhail giới thiệu Mortlach với ảnh hưởng chủ yếu từ thùng sherry. Mốc giá bản 15 quanh 2,8 triệu, gần bản 16 của nhà.

Mortlach 15 Six Kingdoms là bản cuối trong bộ Game of Thrones của Diageo và HBO, được giới thiệu năm 2019. Rượu ủ trong thùng sherry dùng lần đầu rồi hoàn thiện bằng thùng bourbon. Vì vậy, bản này có thông tin về cách ủ riêng bên cạnh nhãn theo chủ đề phim. Số 15 là tuổi rượu, không khiến nó giống bản Gordon & MacPhail cùng số năm.

Tên bên đóng chai trên nhãn giúp phân biệt các bản Mortlach. Với chai độc lập, hãy đọc thêm loại thùng, ngày đóng chai và độ cồn nếu được công bố. Với Six Kingdoms, cần đúng tên bản theo chủ đề phim. Cách nhận diện này giúp bạn so đúng sản phẩm trước khi xét giá hoặc quyết định mua lại chai từng thích.

Mortlach Special Release có gì khác bộ 43,4%?

Special Release là loạt phát hành giới hạn của Diageo, có Mortlach ở một số đợt. Những bản được nhắc ở đây có độ cồn cao hơn bộ 12, 16, 20 năm. Cask strength, hay độ cồn thùng, nói về mức đóng chai không hạ độ như bản thường. Cách gọi này vẫn khác single cask, tức đóng từ một thùng riêng.

Mortlach 13 Special Release 2021 đóng ở 55,9%, có mốc giá hơn 4 triệu. Bản Special Release 2022 mang tên The Lure of the Blood Moon và đóng ở 57,8%, giá khoảng 9,5 triệu. Hai bản cần được phân biệt theo đủ năm cùng tên phụ. Mức cồn cao cũng khiến cách thêm nước khác với bộ 43,4%.

Rót một ít vào ly và thử lượng nhỏ trước khi thêm nước. Sau mỗi lần thêm, nếm lại để theo dõi độ đậm cùng mùi thay đổi. Các bản Special Release thường được sưu tầm theo năm, nên hộp, nhãn và tình trạng nút cần được giữ cẩn thận. Dựng chai đứng ở nơi mát, tránh nắng chiếu trực tiếp.

Chọn Mortlach theo ngân sách và người nhận

Mortlach có các mốc chi từ khoảng 1 triệu tới hơn 9 triệu. Cùng tầm tiền, bản nhiều tuổi và bản độ cồn thùng mang lại những cách tìm hiểu khác nhau. Chẳng hạn, 20 năm tập trung vào hướng gỗ, da thuộc, còn Special Release 2021 đem lại một mức cồn cao hơn. Hãy xác định mục đích dùng trước khi so.

Chọn quà Tết cho người quen Mortlach nên dựa vào bản họ từng thích. Người quan tâm ảnh hưởng sherry sẽ có lý do tìm hiểu 16 năm hoặc bản Gordon & MacPhail. Người sưu tầm Special Release thường xem đúng năm phát hành. Khi so giá, cần đối chiếu đủ tuổi, tên bản và đơn vị đóng chai để tránh xem các Mortlach 15 là một sản phẩm.

Thử Mortlach cùng món ăn và bảo quản sau khi mở

Nét gợi thịt nướng cùng hương quả khô ở Mortlach đem lại cách thử cùng bò kho, ba chỉ nướng hoặc sườn mật ong. Món có độ ngọt hoặc nhiều gia vị làm cảm giác về Mortlach đổi khác. Nên nếm một ít rượu riêng trước, rồi dùng xen kẽ món để nhận ra khác biệt. Không cần dùng một chai cho suốt cả bữa ăn.

Với bản 16 và 20, sô cô la đen, óc chó hoặc phô mai cứng là các món để thử sau bữa. Ly thân nở, thu nhỏ ở miệng giúp bạn tập trung vào mùi rượu. Một viên đá lớn cũng dùng được nếu bạn thích rượu mát. Khi đá tan, cả nhiệt độ và độ đậm thay đổi, nên thử từ lượng vừa phải.

Sau khi mở, đóng kín nút và giữ chai đứng tại nơi mát, ít ánh sáng. Khi lượng rượu giảm, khoảng không khí bên trong tăng và hương sẽ thay đổi dần. Chai để nóng hoặc hở nút sẽ biến đổi khác chai được giữ mát và kín. Ghi lại ngày mở cùng tên bản giúp theo dõi khi bạn dùng xen kẽ nhiều dòng Mortlach.

Kiểm tên bản Mortlach khi nhận hàng

Mortlach có nhiều chai cùng số 15 hay 13 mà khác nhà đóng, khác năm phát hành. Lúc nhận hàng, bạn đọc trọn tên trên nhãn, độ cồn và năm Special Release nếu có. Soát xong tên, bạn nhìn con tem nhập khẩu cùng tấm nhãn tiếng Việt ở lưng chai, đủ cả hai mới thanh toán, công ty lấy hàng có hoá đơn VAT.

Mortlach đưa tới mà sai bản thì Nhà Buôn Rượu trả lại tiền, phí chở hàng hai lượt cũng do cửa hàng chịu, đúng như trang cam kết chính hãng. Mortlach mua ngoài mà thấy ngờ ngợ, cứ chụp nắp, tem và lưng chai gửi Zalo cho cửa hàng xem giúp miễn phí.