Rượu Whiskey Tennessee Jack Daniel’s, Gentleman Jack Và Bản Sưu Tầm

Tennessee whiskey là gì và có vị ra sao?

Tennessee whiskey là một nhánh của whiskey Mỹ, làm chủ yếu từ ngô rồi ủ trong thùng sồi mới đã hun cháy mặt trong. Lớp gỗ cháy ấy cho rượu màu hổ phách và mùi vani, caramel. Phần hạt dùng để nấu rượu được gọi là công thức hạt, mỗi nhà giữ một tỉ lệ riêng.

Jack Daniel’s dùng công thức 80% ngô, 12% lúa mạch đen và 8% lúa mạch đã nảy mầm cho nhóm whiskey chính. Old No. 7 thường được mô tả với vani, chuối chín và gỗ. Công thức hạt là một yếu tố tạo hương, bên cạnh lên men, chưng cất và thùng ủ.

Ngọt ở đây là cảm giác do mùi gỗ và mùi ngô mang lại, không phải rượu có đường. Các bản Tennessee whiskey thường đóng từ 40% trở lên, nên uống thuần vẫn thấy nóng cồn như mọi loại rượu mạnh. Ngoại lệ là Winter Jack, một chai rượu mùi pha táo và gia vị, sẽ nói riêng ở mục các bản Jack Daniel’s.

Tennessee whiskey khác bourbon Kentucky ở bước lọc than gỗ phong

Tennessee whiskey và bourbon có nhiều yêu cầu chung, nhưng tên Tennessee còn gắn với cách xử lý rượu và nơi sản xuất. Lincoln County Process là bước cho rượu đi qua than gỗ phong trước khi ủ. Luật bang có quy định riêng và ngoại lệ, nên không thể áp bước này cho mọi rượu làm ở Tennessee.

Rượu mới cất còn trong như nước được cho chảy thật chậm qua bồn than làm từ gỗ phong đường. Ở Lynchburg, than được nghiền rồi chất thành lớp cao chừng 3m, người trong nhà gọi bước ấy là charcoal mellowing, tạm hiểu là làm dịu bằng than. Than giữ lại bớt mùi hạt sống và phần gắt của rượu non, nên khi vào thùng rượu đã êm hơn.

Từ năm 2013, luật bang quy định chai ghi Tennessee Whiskey phải làm trong bang, theo các chuẩn của bourbon về hạt, thùng sồi mới hun cháy và độ cồn, cộng thêm bước lọc than trước khi ủ. Luật chừa một ngoại lệ cho Benjamin Prichard’s, nhà cất ở Kelso không lọc than mà vẫn được ghi tên bang.

Lọc than không bảo đảm Tennessee whiskey sẽ êm hơn mọi bourbon Kentucky. Độ cồn, công thức hạt và thùng ủ đều ảnh hưởng cảm giác khi uống. So sánh sẽ rõ hơn khi hai phần rót bằng nhau và có cùng nhiệt độ, rồi thêm nước hoặc đá để nếm sự thay đổi.

Ngoài Jack Daniel’s, bang này còn George Dickel ở Tullahoma, Uncle Nearest ở Shelbyville và Nelson’s Green Brier ở Nashville. Biết mấy tên này giúp bạn nhận ra whiskey Tennessee khi gặp ở sân bay hay quầy bar nước ngoài. Rye, bourbon và single malt của các bang khác được gom ở trang whisky Mỹ.

So sánh các bản Jack Daniel’s theo độ cồn và cách làm

Phần lớn chai Tennessee whiskey ở Việt Nam mang tên Jack Daniel’s. Các bản khác nhau ở số lần lọc than, độ cồn, loại hạt và chặng thùng cuối. Dáng chai vuông giống nhau, nên đặt các bản cạnh nhau theo cùng tiêu chí sẽ dễ phân biệt hơn nhìn màu nhãn.

Old No. 7 nhãn đen để pha Coke và soda

Old No. 7 là dòng nhãn đen quen thuộc của Jack Daniel’s, giá quanh nửa triệu và thường đóng ở 40%. Dòng từng có nồng độ cao hơn trong quá khứ. Một chai cũ ghi 86 hoặc 90 proof cần được xem theo đợt phát hành, không mặc định giống bản hiện nay.

Nguồn gốc số 7 có nhiều cách kể, trong đó người viết tiểu sử Peter Krass liên hệ với số đăng ký xưởng. Dùng Old No. 7 để pha Jack Coke giúp giữ mức chi vừa phải. Lượng cola ảnh hưởng rõ hương trong ly, nhưng không có nghĩa mọi bản Jack pha Coke đều trở thành giống nhau.

Gentleman Jack lọc than hai lần

Gentleman Jack được xử lý qua than trước khi ủ và thêm lần nữa sau khi rời thùng. Bản thường gặp đóng ở 40%, cùng mức với Old No. 7. Hai lần lọc là khác biệt quy trình, còn độ dễ uống nên đánh giá theo chính chai và cách rót.

Gentleman Jack trên một triệu là dòng để thử với đá hoặc nhấp riêng nếu bạn muốn so với Old No. 7. Chai vẫn dùng pha cocktail theo sở thích. Người định pha nhiều cola nên thử ly mẫu trước khi quyết định phần tiền chênh có ích với cách uống của mình.

Single Barrel Select và Bottled in Bond đóng mạnh hơn

Single barrel nghĩa là cả chai rót từ đúng một thùng, không trộn với thùng khác. Jack Daniel’s Single Barrel Select đóng 45 tới 47% tuỳ thị trường, mỗi chai ghi số thùng riêng. Thùng nằm ở vị trí khác nhau trong kho nên hai chai có thể lệch vị nhau đôi chút, gỗ và caramel rõ hơn Old No. 7.

Jack Daniel’s Bottled In Bond có dòng chữ ấy in to trên nhãn. Theo luật Mỹ, chai Bottled in Bond phải là rượu của cùng một mùa cất, cùng một xưởng, nằm kho có giám sát từ 4 năm trở lên và ra chai đúng 100 proof, tức 50%. Rượu mạnh và đậm, nên rót ít rồi nhỏ nước từ từ.

Tennessee Rye, No.27 Gold và Winter Jack đổi hẳn vị

Jack Daniel’s Tennessee Rye dùng lúa mạch đen làm hạt chính, vẫn qua than gỗ phong và đóng ở 45%. Rượu thường gợi gia vị, dùng trong Manhattan hoặc Old Fashioned. Bạn muốn so với những nhà khác có thể xem nhóm rye whiskey, thay vì chỉ chọn theo tên bang.

Jack Daniel’s No.27 Gold sau thời gian nằm thùng sồi được chuyển sang ủ tiếp trong thùng gỗ phong, đóng 40%, vị mềm và ngọt như mật. Chai cao, nhãn vàng, hay được chọn làm quà Tết cho người thích rượu dịu.

Jack Daniel’s Winter Jack thì không còn là whiskey đúng nghĩa mà là rượu mùi táo pha whiskey Jack và gia vị, chỉ 15%. Rót với đá hoặc hâm ấm như ly táo nóng, chai này dễ uống với người ít uống rượu mạnh.

Các bản Jack Daniel’s kỷ niệm và sưu tầm

Bản kỷ niệm có thể khác cả nồng độ, lựa thùng và đợt phát hành. Muốn mua để uống, cần đọc thông số của dòng, còn mua sưu tầm phải xem thêm bộ hộp và tình trạng chai. Thiết kế nhãn riêng không bảo đảm rượu bên trong giống mọi bản thường.

Legacy Edition in lại nhãn chai đầu thế kỷ 20

Loạt Legacy Edition lấy rượu Old No. 7 đóng ở 43%, cao hơn bản nhãn đen 3 độ, ngụm rượu đầy miệng hơn. Jack Daniel’s Legacy Edition 2 phỏng theo mẫu nhãn đầu những năm 1900, giá chỉ nhỉnh hơn Old No. 7 chút ít, pha hay uống với đá đều được.

Whisky Mỹ Jack Daniel’s Legacy Edition 3 là đợt kế tiếp, nhãn lấy cảm hứng từ thời trước khi nước Mỹ cấm rượu. Rượu vẫn 43%, giá dưới 1 triệu, nhiều người uống hết rồi giữ lại vỏ chai.

Master Distiller ghi công các đời thợ cả ở Lynchburg

Thợ cả, tiếng Anh là master distiller, là người chịu trách nhiệm chính về rượu của cả xưởng. Nhà cất Lynchburg có các đời thợ cả, trong đó có Jess Motlow, Frank Bobo, Jimmy Bedford, Jeff Arnett và Chris Fletcher. Mỗi số trong loạt Master Distiller ghi công một đời, rượu đóng 43%.

Whisky Jack Daniel’s Master Distiller No. 6 trên một triệu thuộc loạt ghi nhận các đời thợ cả. Người tìm bộ sưu tầm cần đối chiếu đúng số và bao bì. Việc có mua số khác trước hay không tùy mục đích, không có một số bắt buộc để bắt đầu.

Jack Daniel’s Master Distiller No 4 và Master Distiller No 2 mang những số riêng trong loạt. Số này nói về đời thợ cả được ghi nhận, không phải tuổi whiskey. Hộp và tình trạng chai quan trọng khi sưu tầm, nhưng không bảo đảm giá bán lại sẽ tăng.

Sinatra Select và bản kỷ niệm 150 năm

Whisky Jack Daniel’s Sinatra Select làm để tưởng nhớ Frank Sinatra, ca sĩ nổi tiếng gắn bó với Jack Daniel’s. Rượu đóng 45%, đậm gỗ và ngọt hơn Old No. 7, giá trên 6 triệu, hộp đứng, hay được chọn biếu người lớn tuổi mê nhạc Sinatra.

Jack Daniel’s 150th Anniversary là bản nhà làm mừng 150 năm theo tên chai. Bản này thường được đặt cạnh Sinatra Select trong tủ trưng của người mê Jack, vì cả hai đều là bản kỷ niệm làm theo đợt.

Chọn Tennessee whiskey theo số tiền và người nhận

Chọn quà Tennessee whiskey cần biết người nhận thích whiskey nguyên bản, rye hay rượu mùi. Single Barrel và dòng nồng độ cao cũng có cách thưởng thức khác nhau. Mức chi nên theo lựa chọn đó, thay vì suy ra loại chai từ chức vụ người nhận.

Khi đặt quà tặng doanh nghiệp, cần ghi phiên bản, nồng độ và mẫu hộp muốn thống nhất. Single Barrel có khác biệt giữa từng thùng, còn dòng phối hướng tới phong cách ổn định. Quà sinh nhật cho người thích ngọt cần phân biệt các dòng. Winter Jack là rượu mùi, khác No.27 Gold về thành phần và cách dùng.

Đọc độ cồn, proof và năm trên nhãn Jack Daniel’s

Tên dòng dưới chữ Jack Daniel’s giúp phân biệt những chai cùng dáng. Tiếp theo, bạn đọc phần trăm cồn và dung tích của đúng phiên bản. Mức 40%, 43% hay 45% không quy định chai chỉ được uống riêng hoặc chỉ dùng để pha.

Hàng bán ở Mỹ ghi thêm proof, con số gấp đôi độ cồn, nên 100 proof là 50% và 80 proof là 40%. Đừng đọc proof thành phần trăm, kẻo tưởng chai Bottled in Bond mạnh gấp đôi thực tế.

Nhãn Jack Daniel’s còn in Est. & Reg. in 1866, nghĩa là thành lập và đăng ký năm 1866. Người viết tiểu sử dựa trên giấy tờ đăng ký lại cho rằng xưởng được ghi nhận năm 1875. Con số trên nhãn là năm hãng dùng làm mốc, không phải năm cất rượu trong chai, cũng không phải tuổi rượu.

Uống Tennessee whiskey với đá, soda và món nướng

Ngày nóng, Tennessee whiskey dễ uống nhất khi rót 45ml lên ly cao đầy đá rồi thêm soda hoặc ginger ale lạnh, một lát chanh để bớt ngọt. Uống thuần thì rót chừng 30ml vào ly thấp, chờ một lát cho mùi cồn lắng rồi mới ngửi, bản 45% trở lên nhỏ thêm vài giọt nước.

Vị caramel và chút khói than của rượu hợp những món có mép cháy xém, như cánh gà chiên nước mắm, sườn cốt lết nướng than hay burger bò kẹp phô mai. Món hấp, gỏi cá hay sashimi thanh nhẹ thì rượu sẽ lấn mùi.

Đậy kín Tennessee whiskey sau mỗi lần rót, dựng đứng và giữ nơi mát, tránh sáng. Chai vơi có nhiều không khí nên hương dễ đổi hơn, nhưng không có hạn chung tính bằng số tháng cho mọi chai. Bản rượu mùi cần theo hướng dẫn riêng của nhà làm.

Kiểm tên bản và tem khi nhận Jack Daniel’s

Vì các bản giống dáng chai, lúc nhận hàng bạn so tên bản và con số độ cồn với đơn, nhất là giữa Old No. 7 với Legacy Edition hay giữa các số Master Distiller. Sau đó xem con tem dán trên nắp và miếng nhãn tiếng Việt ở lưng chai rồi mới thanh toán cho người giao.

Chai Jack giao nhầm bản được hoàn tiền theo trang cam kết chính hãng, tiền ship mang chai tới và mang chai đi đổi đều do cửa hàng chịu. Công ty lấy hoá đơn VAT thì báo lúc đặt đơn. Chai Jack Daniel’s mua ở chỗ khác, bạn chụp nắp, tem và hai mặt nhãn rồi nhắn Zalo, nhân viên soi hộ không lấy phí. Các bản khác của nhà có ở trang thương hiệu Jack Daniel’s.