
Thịt cừu hay thịt rừng hợp chai Taurasi sắc, chát dày và chắc này, ăn kèm phô mai già càng ổn.
12 chai
Campania và Basilicata là hai vùng nổi tiếng với giống nho đỏ Aglianico ở miền nam Ý. Rượu thường gợi mận, anh đào, có độ chua và tannin rõ. Những tên như Irpinia, Taurasi hoặc Aglianico del Vulture cho biết xuất xứ và quy định sản xuất. Chọn chai cần xem thêm nhà, dòng và niên vụ để biết phong cách cùng thời điểm dùng.

Thịt cừu hay thịt rừng hợp chai Taurasi sắc, chát dày và chắc này, ăn kèm phô mai già càng ổn.

Ai chịu chờ mở chai sẽ được một chai đỏ nam Ý chắc và dài, hợp thịt hầm hoặc cừu nướng.

Hợp bữa bò, mì sốt thịt hoặc món nướng với Aglianico tươi tắn, chua rõ, hậu vị sạch.

Muốn thử Aglianico miền nam nước Ý thì mở cùng thịt hầm hoặc cừu nướng, và cho ra bình trước 1 tiếng.

Thịt đỏ, món quay hoặc món hầm hợp chai Taurasi đầy đặn và chắc, làm hoàn toàn từ Aglianico.

Hợp bữa cơm với pizza, mì Ý hay gà vì chai Aglianico này mượt, cân bằng và cấu trúc vừa phải.

Aglianico cho người đã quen Cabernet và Shiraz, quả mọng chín, da thuộc, than chì, chát mượt.

Thịt thú rừng, bò hầm hay cừu nướng hợp Aglianico chắc, sâu, chát lớn đã mài mịn này.

Chai Ý miền nam để cất hàng chục năm, đậm sâu, thơm sô cô la đen, da thuộc và khoáng núi lửa.

Trentangeli hợp bữa thịt đỏ đậm cho người thích Aglianico nguyên chất của Puglia.

Người thích Aglianico chắc và khô sẽ hợp, ăn cùng thịt hầm lâu hoặc cừu nướng thảo mộc.

Chai này để hiểu vì sao Aglianico được gọi là Nebbiolo của miền nam nước Ý.
Giá Aglianico chênh nhau khá xa tuỳ dòng, cột giá lấy theo chai rẻ nhất còn hàng của mỗi nhóm.
| Vùng | Dung tích | Nồng độ | Giá từ |
|---|---|---|---|
| Campania | 750ml | 14,5% | 610.000 ₫ |
| Taurasi | 750ml | 14% | 1.310.000 ₫ |
Aglianico là giống nho đỏ lâu đời của miền nam nước Ý, trồng nhiều nhất ở Campania quanh Napoli và ở Basilicata kế bên. Nho chín muộn, có năm tới tháng 11 mới hái, vỏ dày nên rượu nhiều tannin. Tannin là hợp chất trong vỏ và hạt nho, khiến miệng thấy rít và khô như khi nhấp trà xanh đặc, cảm giác người uống vang gọi là chát.
Aglianico thường có màu đậm, hương mận và anh đào, khi trưởng thành còn có nét da thuộc tùy chai. Độ chua cùng tannin là những đặc điểm đáng chú ý. Vì nhiều dòng có khả năng phát triển lâu, giống này được gọi là Barolo của miền nam, dù không cùng giống Nebbiolo.
Người đã uống Cabernet Sauvignon hoặc Shiraz nên so Aglianico theo độ chua và tannin, thay vì chỉ nhìn màu. Bạn quen Merlot hoặc Nero d’Avola thì xem mô tả các dòng dùng sớm. Một chai Taurasi còn trẻ vẫn cần đánh giá theo niên vụ trước khi quyết định thời điểm mở.
Tên vùng Aglianico xác định xuất xứ cùng những yêu cầu về giống và cách ủ. DOC và DOCG đều có quy định riêng. Những chữ này giúp phân biệt chai, nhưng không tự xếp độ nhẹ, đậm hay giá thành một thang cố định.
| Tên trên nhãn | Ở đâu | Uống ra sao | Chai ví dụ |
|---|---|---|---|
| Campania, Irpinia | Đồi quanh tỉnh Avellino, Campania | Mềm hơn, uống được sớm | Mastroberardino Mastro, Rubrato, Nativ Anniversary |
| Irpinia Campi Taurasini | Vùng con quanh Taurasi | Chắc hơn bản Irpinia, rẻ hơn Taurasi | Bicento Nativ, Votiva Campi Taurasini |
| Taurasi DOCG | 17 xã tỉnh Avellino | Tannin rõ, thời điểm mở tùy dòng và niên vụ | Radici Taurasi, Feudi di San Gregorio Taurasi |
| Taurasi Riserva | Cùng vùng, ủ lâu hơn | Đậm sâu, mùi da thuộc, sô cô la | Piano di Montevergine, Votiva Riserva |
| Aglianico del Vulture | Sườn núi lửa Vulture, Basilicata | Chắc, khoáng, chua sắc | Paternoster Don Anselmo |
| Castel del Monte | Vùng đồi phía bắc Puglia | Quả chín hơn, nắng hơn | Tormaresca Trentangeli |
Mastroberardino Mastro Aglianico Campania quanh 600.000đ là dòng phổ thông của một nhà lâu đời ở Irpinia. Bản 13% dùng với pizza, mì sốt thịt hoặc gà nướng. Bạn rót thử trước bữa để xem cảm giác chua, chát thay vì gạn theo mốc chung.

Rubrato Aglianico của Feudi di San Gregorio dưới 700.000đ giữ phong cách tươi để dùng cùng món thịt. Nativ Anniversary Aglianico của nhà Nativ ở Paternopoli lại trên một triệu. Hai dòng không cùng mức chi, nên xem cả nhà làm và phiên bản khi so.
Campania không đồng nghĩa một mức giá thấp. Nativ Segreti Collection Aglianico Campania gần 4,7 triệu là dòng riêng của Nativ. Bạn tìm hiểu sản phẩm này cần xem cách làm và niên vụ, không suy thời gian gạn hoặc độ mềm chỉ từ chữ Campania.

Campi Taurasini là vùng con của Irpinia DOC, nằm quanh khu vực Taurasi. Tên xuất xứ và quy định không trùng Taurasi DOCG. Bicento Nativ Irpinia Campi Taurasini khoảng 1,25 triệu có giai đoạn trong sồi, dùng với thịt hầm hoặc sườn cừu nướng.

Votiva Campi Taurasini của Urciuolo đóng ở 14%, ở khoảng 1,75 triệu. Đây là vang khô, nghĩa là chỉ còn ít đường sau lên men, khác với cảm giác se của tannin. Bạn nên kiểm chai khi mở rồi mới quyết định có cần thêm thời gian trong bình.
Taurasi là tên lớn nhất của giống nho, được lên hạng DOCG năm 1993. Luật đòi ít nhất 85% Aglianico và 3 năm ủ trước khi bán, trong đó 1 năm trong thùng gỗ. Bản Riserva phải ủ 4 năm với 18 tháng gỗ, nên đậm và sâu hơn. Thời gian ủ dài không làm rượu ngọt thêm, cũng không kéo nồng độ lên.
Mastroberardino lập ở Avellino từ năm 1878, là nhà đã giữ lại Aglianico, Fiano, Greco khi nhiều giống cổ của Campania đứng trước nguy cơ mất. Radici Taurasi của nhà được giới viết vang Mỹ coi là chai mở đường cho vang đỏ miền nam Ý, giá quanh 1,75 triệu, 14% cồn.

Feudi di San Gregorio Taurasi quanh 1,3 triệu dùng Aglianico và có phong cách riêng của nhà. Piano di Montevergine ở khoảng 2,25 triệu là bản Riserva, đóng 14,5%, có mô tả sô cô la đen và da thuộc. Votiva Taurasi Riserva quanh ba triệu được ủ 30 tháng trong gỗ rồi thêm thời gian trong chai.
Ở Basilicata, Aglianico mọc trên sườn núi lửa đã tắt Vulture cao 1.327m, trên nền đất hình thành từ núi lửa. Rượu ở đây chắc, chua sắc và có cảm giác khoáng. Tên gọi Aglianico del Vulture Superiore lên DOCG năm 2010, chỉ dùng Aglianico và giới hạn trong 15 xã của tỉnh Potenza.
Paternoster Don Anselmo là chai đầu bảng của nhà Paternoster ở Barile, nay thuộc gia đình Tommasi. Rượu nằm gỗ nhiều năm trước khi vào chai, giá gần 1,9 triệu, hợp sườn cừu hay dê nướng.
Aglianico còn trồng ở vùng đồi phía bắc Puglia, nơi nắng hơn nên quả chín hơn. Tormaresca Trentangeli làm ở trang trại Bocca di Lupo, Minervino Murge, hạng Castel del Monte. Nhãn trắng có huy hiệu hình con sói, rượu mềm hơn chai Campania. Các vang đỏ khác của vùng gót giày nước Ý nằm ở nhóm vang Puglia.
Dưới 1 triệu có Mastro Aglianico, Rubrato và Trentangeli, đủ cho bữa thịt cuối tuần hay mang tới nhà bạn. Từ 1 tới 2 triệu có Campi Taurasini, Taurasi bản thường và Don Anselmo, đem biếu người đã quen vang Ý đậm là trúng gu.
Piano di Montevergine và Votiva Riserva mở thêm cách làm trong nhóm trên hai triệu. Khả năng cất lâu cần xem theo niên vụ và điều kiện giữ, không dựa riêng vào thời gian đã nằm chai trước khi bán. Nativ Segreti gần 4,7 triệu là dòng để tìm hiểu khi quan tâm nhà Nativ.
Biếu người thích vang Ý, nên hỏi giống nho và nhà họ đang quan tâm trước khi chọn Taurasi. Người ngại chát chưa chắc thích mọi chai Campania. Nhóm vang cao cấp có thêm những kiểu khác để so theo khẩu vị và khoản chi.
Thịt và mỡ làm lớp chát của Aglianico mềm lại, nên chai này hợp mâm có món chính là thịt đỏ.
| Món trên bàn | Chai Aglianico hợp | Vì sao |
|---|---|---|
| Bắp bò om, bò nấu tiêu xanh | Taurasi như Radici, Feudi | Gân và mỡ đỡ được chát rõ |
| Sườn cừu nướng, dê nướng | Campi Taurasini, Don Anselmo | Vị chua sắc cắt mùi gây của thịt |
| Mì Ý sốt bò bằm, pizza xúc xích | Mastro Aglianico, Rubrato | Chua tươi theo kịp sốt cà chua |
| Bò bít tết, sườn bò nướng than | Trentangeli, Nativ Anniversary | Xem hương quả cùng gia vị và độ nướng của thịt |
| Phô mai cứng để lâu | Taurasi Riserva | Vị mặn làm rượu tròn hơn |
Món kho ngọt, gỏi chua hay lẩu cay lại làm Aglianico gắt hẳn. Bàn nhiều món như vậy thì để chai Aglianico cho đĩa thịt bò, còn lại rót một chai đỏ mềm hơn hoặc vang trắng ướp lạnh.
Rót một ít Aglianico để kiểm tra hương, độ chua và cảm giác chát lúc mới mở. Bình rộng cho rượu tiếp xúc không khí nhiều hơn. Thời gian chờ cần theo hương và tình trạng thực tế của chai. Bạn nếm lại sau một lúc để theo dõi sự thay đổi.
Nhiệt độ rót quanh 16 tới 18 độ C. Trời nóng thì để chai trong tủ lạnh 20 phút trước khi khui, ly bầu rộng giúp rượu thoáng nhanh hơn.
Aglianico có các dòng để dùng sớm và các dòng cần hoặc cho phép giữ lâu. Khuyến nghị đúng niên vụ hữu ích hơn một mốc tám hay mười năm chung. Chai định giữ lâu cần chỗ mát, ít dao động nhiệt. Phòng nóng dù tối vẫn không thay được tủ vang.
Một nhà Aglianico thường làm nhiều dòng. Feudi di San Gregorio có Rubrato, Taurasi và Piano di Montevergine, Votiva có cả Campi Taurasini lẫn Riserva, nên khi nhận bạn so đủ tên dòng với đơn. Xem thêm tem ở cổ chai, nhãn phụ chữ Việt ghi đơn vị nhập và niên vụ, tức năm hái nho, đúng rồi mới thanh toán.
Giao lệch mẫu hay sai năm thì bạn gửi lại, tiền được hoàn và cửa hàng chịu cước hai chiều. Công ty mua Taurasi biếu đối tác báo trước để lấy hoá đơn VAT. Chai Taurasi cũ mua nơi khác thì nhắn Zalo kèm hình nhãn và nút, người bán soi giúp và không lấy phí. Bốn quyền này được ghi trong cam kết chính hãng.